วารสารไซแอนซ์ (Science) เผยแพร่รายงานวิเคราะห์ข้อมูลพันธุกรรมของสุนัข 864 ตัวจากโครงการศึกษาการสูงวัยของสุนัข (Dog Aging Project) เพื่อค้นหาคำอธิบายว่า เหตุใดสุนัขพันธุ์ใหญ่จึงมักมีอายุสั้นกว่าสุนัขพันธุ์เล็ก

รายงานที่เผยแพร่เมื่อต้นเดือนตุลาคม 2026 ระบุว่าโดยทั่วไป สุนัขพันธุ์ใหญ่อย่างเกรตเดนมักมีอายุสั้นกว่าสุนัขขนาดเล็ก และมีแนวโน้มเกิดโรคหรือปัญหาสุขภาพที่เกี่ยวข้องกับวัยมากกว่า ซึ่งสวนทางกับการเปรียบเทียบระหว่างสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมหลายชนิด เช่น วาฬที่มีอายุยืนกว่าสัตว์ตัวเล็กอย่างหนู

โนอาห์ สไนเดอร์-แม็กเลอร์ นักชีววิทยาวิวัฒนาการจากมหาวิทยาลัยรัฐแอริโซนา ผู้ร่วมเขียนงานวิจัย อธิบายว่า สุนัขเป็นแบบจำลองที่มีคุณค่าสำหรับศึกษาการสูงวัย เพราะแม้เป็นสัตว์ชนิดเดียวกัน แต่แต่ละสายพันธุ์มีอายุขัยแตกต่างกันมาก อีกทั้งสุนัขกับเจ้าของยังใช้ชีวิตในสภาพแวดล้อมร่วมกัน จึงอาจช่วยเปิดทางให้เข้าใจการสูงวัยของมนุษย์ด้วย

ทีมวิจัยมุ่งศึกษาการเติมหมู่เมทิลบนดีเอ็นเอ (DNA methylation) ซึ่งเป็นกลไกหนึ่งที่ช่วยควบคุมการทำงานของสารพันธุกรรมโดยไม่เปลี่ยนลำดับดีเอ็นเอ กลไกนี้ได้รับอิทธิพลจากปัจจัยภายนอก เช่น ความเครียดและอาหาร และเป็นตัวบ่งชี้ที่ใช้ศึกษาการสูงวัย

ผลการศึกษาพบว่า การสูงวัยของสุนัขสัมพันธ์กับการสูญเสียการควบคุมสารพันธุกรรมที่เคลื่อนย้ายตำแหน่งได้ หรือที่เรียกว่ายีนกระโดด (jumping genes) โดยเฉพาะกลุ่มไลน์วัน (LINE1) ซึ่งสามารถสร้างสำเนาและแทรกตัวในตำแหน่งอื่นของจีโนม จนอาจทำให้ดีเอ็นเอเสียหาย

ในช่วงแรก การเติมหมู่เมทิล ช่วยกดการทำงานของยีนกระโดดไว้ แต่การควบคุมนี้ลดลงเมื่อสุนัขอายุมากขึ้น จึงอาจเปิดทางให้เกิดความไม่เสถียรของสารพันธุกรรม รวมถึงโรคและมะเร็ง

นักวิจัยพบว่า บริเวณจีโนมที่เกี่ยวข้องกับไลน์วันมากกว่า 40 เปอร์เซ็นต์สูญเสียการเติมหมู่เมทิลเมื่อสุนัขอายุมากขึ้น โดยสุนัขพันธุ์ใหญ่สูญเสียการเติมหมู่เมทิลในบริเวณเหล่านี้มากกว่าสุนัขพันธุ์เล็กเฉลี่ย 35 เปอร์เซ็นต์

เบลส มาริเนอร์ นักวิจัยด้านจีโนมจากมหาวิทยาลัยรัฐแอริโซนา และผู้ร่วมเขียนงานวิจัย กล่าวว่า ผลการศึกษาชี้ว่าการแก่เร็วของสุนัขพันธุ์ใหญ่อาจเกิดขึ้นส่วนหนึ่งจากความสามารถในการควบคุมยีนกระโดดที่ลดลง

อย่างไรก็ตาม นักวิจัยยังไม่สามารถยืนยันได้ว่า การทำงานของไลน์วันเป็นสาเหตุโดยตรงที่ทำให้สุนัขพันธุ์ใหญ่แก่เร็วกว่าสุนัขพันธุ์เล็กหรือไม่ แต่หากการศึกษาในอนาคตยืนยันความเชื่อมโยงนี้ได้ การควบคุมยีนกระโดดหรือกลไกที่กำกับการทำงานของมันอาจเป็นแนวทางพัฒนาวิธีช่วยให้มนุษย์มีสุขภาพดีได้นานขึ้น.